Break-up fee

Definitie

Tussen LOI-ondertekening en SPA-closing heeft de koper 4-12 weken DD, juridische kosten en managementbandbreedte geïnvesteerd — vaak €100-500k aan gemaakte kosten. Als de verkoper besluit de deal te verlaten in dit venster, compenseert de break-up fee de koper voor de verloren investering.

De Benelux 2026 mid-market break-up fee-structuur. Drie veelvoorkomende niveaus in onze praktijk: (1) DD-kostenherstel: €100-400k forfait dat de gemaakte DD/juridische kosten van de koper dekt. Gebruikt in eenvoudige deals. (2) Proportionele break-up: 1-2% van transactiewaarde, biedt zowel DD-kostenherstel als gedeeltelijke loss-of-bargain. Meest gangbare Benelux mid-market default. (3) High-quantum break-up: 2-4% van transactiewaarde, gebruikt wanneer de koper significant strategische waarde-risico heeft of wanneer concurrerende-bieder dreigingen geloofwaardig zijn.

De toegestane exit-carve-outs. Vijf standaardstructuren in 2026 Benelux LOI's: (1) "Fiduciary out" — bestuurders van verkoper kunnen terugtrekken als doorgaan fiduciaire plichten zou schenden. Vereist in publieke-bedrijfscontexten; zeldzaam in pure private KMO M&A. (2) "Koper-inbreuk exit" — verkoper kan zonder fee weglopen als de koper een materiële LOI-verplichting schendt. (3) "Force majeure" — geen van beide partijen betaalt als gebeurtenissen buiten hun controle closing voorkomen. (4) "Long-stop date" exit — elke partij loopt weg als de deal niet gesloten is tegen de overeengekomen datum. (5) "Materieel superieur bod" — verkoper kan de break-up fee betalen en een betekenisvol beter third-party bod aanvaarden.

De afdwingbaarheid-vraag. Belgische rechtbanken (BW 1226-1231) en Nederlandse rechtbanken (BW 6:94) matigen beide break-up fees die redelijke vergoeding overschrijden. De proportionaliteitstest in 2026: 1-3% routinematig in stand gehouden; 4-5% soms gematigd; 6%+ regelmatig verminderd of geschrapt. Een verkoper die een excessieve break-up fee confronteert kan in rechtbank uitdagen, met redelijk vooruitzicht van matiging.

De wisselwerking met no-shop clausules (zie [[no-shop]]). De break-up fee is typisch de financiële consequentie van het breken van de no-shop. Standaardpatroon: LOI omvat 60-90 dagen no-shop exclusiviteit voor de koper, gepaard met break-up fee die triggert als de verkoper schendt door met andere partij te onderhandelen. Deze pairing geeft de koper (a) bescherming tegen competitieve afleiding tijdens DD, en (b) cash-compensatie als de bescherming faalt.

Een Benelux-praktijkvoorbeeld. Een Mechelse technologie-firma tekent een LOI in maart 2026 met een Belgische strategische koper tegen €18m enterprise value. De LOI omvat 75-dagen no-shop exclusiviteit en een 2% break-up fee (€360k) getriggerd als de verkoper buiten toegestane carve-outs wegloopt. In mei 2026 doet een Nederlandse PE-firma een ongevraagd bod tegen €22m. De verkoper staat voor een keuze: doorgaan met de oorspronkelijke deal (€18m), of de €360k break-up fee betalen en pivot naar de PE-aanbieding (netto €21,64m). De verkoper pivots, betaalt de break-up fee, en sluit met de Nederlandse PE 3 maanden later. Netto verkoper-voordeel ondanks break-up fee: €3,64m.

Uitgewerkt voorbeeld

Enterprise value (LOI): €18m. Break-up fee: 2% = €360k. No-shop periode: 75 dagen. Mid-periode ongevraagd bod: €22m. Verkoper-pad: betaal €360k, pivot naar hoger bod. Finale clearing: €22m. Netto verkoper-voordeel vs oorspronkelijke deal: €4m bruto / €3,64m netto van break-up fee. Oorspronkelijke koper-compensatie: €360k voor gemaakte DD/juridische kosten.

Wanneer dit telt

Elke Benelux mid-market LOI zou een break-up fee-structuur moeten omvatten om de DD-investering van de koper te beschermen en verkopers-commitment te signaleren. Grootte: 1-3% van transactiewaarde voor standaard deals (proportionele range die houdt onder BE/NL rechterlijke review). Vermijd het 5%+ bereik — rechtbanken matigen als disproportioneel. Toegestane carve-outs zouden force majeure en long-stop date moeten omvatten; fiduciary out is optioneel op basis van verkoper-risicotolerantie.

Veelgestelde vragen

Break-up fee vs reverse breakup fee — hetzelfde?

Nee, spiegel-tegengestelden. Break-up fee: verkoper betaalt koper als verkoper wegloopt. Reverse breakup fee (zie [[reverse-breakup-fee]]): koper betaalt verkoper als koper wegloopt. De meeste Benelux mid-market deals omvatten beide in enige vorm — break-up fee voor verkoperszijde walk-away risico (no-shop schending, superieur bod), reverse breakup fee voor koperszijde walk-away risico (financieringsfalen, regulatoire afwijzing). De asymmetrische exposures leiden vaak tot verschillende grootte-niveaus: typisch 1-3% break-up, 2-5% reverse breakup.

Kan een verkoper de break-up fee betalen en om welke reden dan ook weglopen?

Algemeen ja in goed-opgestelde Benelux LOI's — de break-up fee is de "exit-optie prijs" van de verkoper. Als de verkoper besluit weg te lopen om welke reden dan ook niet gedekt door toegestane carve-outs (beter bod, gewijzigde mening, bedrijfsverslechtering), bevrijdt het betalen van de fee hen van de deal. Het verhaalsmiddel van de koper is de fee, geen specific performance. Dit is de standaard 2026 mid-market structuur tenzij de LOI expliciet anders vermeldt.

Wat als de verkoper wegloopt omdat de koper zich slecht gedroeg?

Dan geen break-up fee — koper-inbreuk is een toegestane carve-out in alle standaard LOI's. Voorbeelden: koper faalt financiering te committeren, koper eist disproportionele price chips niet gerechtvaardigd door DD-bevindingen, koper faalt te engageren in goede trouw. De verkoper kan weglopen en kan schadeclaims hebben tegen de koper voor te-kwader-trouw gedrag. Praktisch: documenteren van koper-inbreuk is cruciaal vóór weglopen, om te verdedigen tegen latere break-up fee claims.